|
Zapętlenia modernizacji
Szkice
o "retradycjonalistycznej modernizacji" w Rosji
Jarosław
Bratkiewicz
..
Wydawca: Instytut
Studiów Politycznych PAN
Warszawa 2007, format 240*20,5 mm,
oprawa miękka, s. 368, summary
ISBN:
978-83-60580-07-3 Cena
podstawowa: 30,00 PLN Księgarnia ISP PAN: 20,00 PLN
|
*
Z przedmowy do książki:
"Zapętlenia modernizacji" - to książka o historii
i polityce XX-wiecznej Rosji, której dzieje najbardziej sugestywnie ilustrują
zderzenie tradycjonalizmu (archaizmu) i modernizacji (nowoczesności), ustawiając
obie tendencje w korelacji dopełnienia: zarówno wzajemnego dynamizowania
się (w okresie stalinowskim), jak i wzajemnego blokowania (faza pieriestrojki
i postsowieckiej "demokratyzacji").
Zamieszczone
w książce szkice dotyczą zagadnień rosyjskiej modernizacji i nowoczesności,
europocentryzmu i orientalizmu, tradycjonalizmu i utopii. Szczególne miejsce
zajmuje krytyczna analiza kwestii "modernizacji autorytarnej", w której
ekonomiczne aspekty modernizacji łączą się z erupcją tradycjonalizmu w
sferze socjopolityki.
Autor analizuje poglądy rosyjskich neotradycjonalistów, których fundamentalnym
celem jest polityczna retradycjonalizacja Rosji, przywrócenie autorytarnego
i mobilizacyjnego systemu politycznego ("ustroju rosyjskiego"), odbudowa
wielkomocarstwowej pozycji na arenie międzynarodowej.
Przedstawia
zmagania rosyjskich neotradycjonalistów z "przeklętymi" pytaniami:
- Dokąd
w dziejach "doskoczyła" Rosja?
- Komu
wierzyć? (co bardziej waży: ideologia czy geopolityka)
- Skąd
i dokąd iść? (topografia rosyjskiej myśli imperialnej)
- Kim
są Rosjanie? (Rosja a Zachód).
Autor analizuje także rangę czynnika narodowo-państwowego we współczesnej
polityce zagranicznej Rosji.
O autorze:
Jarosław
Bratkiewicz (ur. 1955). Doktor habilitowany w zakresie nauk politycznych.
działacz podziemnej "Solidarności". W latach 1982-1991 pracownik naukowy
Polskiej Akademii Nauk. Od 1992 roku pracuje w Ministerstwie Spraw Zagranicznych
(w latach 1996-2001) był ambasadorem RP w Republice Łotewskiej. Obecnie
jest zastępcą dyrektora Departamentu Strategii i Planowania Polityki Zagranicznej
MSZ.
*
Spis treści (Contents)
Wstęp
Introduction |
Interpretacja
"wielkiej budowy"
Interpreting
a "Grand Construction" |
7
|
| Szkic
I |
Modernizować
- unowocześniać. Wokół definicji
Modernization
- Modernity. Debating the definition |
19
|
| Szkic
II |
Orient,
orientalizm, dezorientacja
Orient,
Orientalism, Disorientation |
59
|
| Szkic
III |
Tradycja
a tradycjonalizm, wiek złoty i wiek utopii
Tradition
and traditionalism, the Golden Age and Age of Utopia |
99
|
| Szkic
IV |
"Oczywiście,
zawaliliśmy sprawę". O dwudzielności Lenina i "jego rewolucji"
"No
Doubts, Our Cause Has Collapsed". A Dichotomy of Lenin and 'His Revolution" |
151
|
| Szkic
V |
Zwyczajny
stalinizm
An
Ordinary Stalinism |
181
|
| Szkic
VI |
Neotradycjonaliści
o modernizatorzy: zmagania z "przeklętymi pytaniami"
Neo-Traditionalists
and Modernizers: When Wrestling with "Damned Questions" |
239
|
| |
Pierwsze
"przeklęte pytanie": dokąd w dziejach "doskoczyła" Rosja?
The
First "Damned Question": Where Russia Has Historically "Leaped to"? |
253
|
| |
Drugie
"przeklęte pytanie": kim są Rosjanie? (Rosja a Zachód)
The
Second "Damned Question": Who Are Russians? (Russia versus West) |
275
|
| |
Trzecie
"przeklęte pytanie": komu wierzyć? (ideologia czy geoplityka?)
The
Third "Damned Question": Whom Should We Trust in? (Ideology or Geopolitics?) |
301
|
| |
Czwarte
"przeklęte pytanie": skąd i dokąd iść? (topografia myśli imperialnej)
The
Fourth "Damned Question": Where to Go from and to? (the Topography of Imperial
Thought) |
320
|
| |
"Nieprzeklęte
odpowiedzi": próba komentarza
"Answers
Which Are not Damned". Some Commentaries |
334
|
| |
Neotradycjonalizacja
władz rosyjskich: test polityki zagranicznej
Neo-Traditionalism
of the Russian Authorities: Testing Russian Foreign Policy |
345
|
| |
Postscriptum.
O "retradycjonalistycznej modernizacji" w Rosji
A Postscript.
The "Re-Traditionalized Modernization" in Russia |
357
|
| Summary |
(in English) |
363
|
*
|